موضوع پژوهشc

تأثیر پایگاه سیاسی اجتماعی و اقتصادی در گزینش سیاسی و رأی­ دهی آنها در دهمین دوره انتخابات ریاست جمهوری

سئوال پژوهش

پایگاه اجتماعی و اقتصادی افراد چه تأثیری در نوع رأی دهی و گزینش سیاسی افراد دارد؟

فرضیه­های پژوهش

بین پایگاه اقتصادی و اجتماعی و رفتار سیاسی و انتخاباتی رابطه مستقیمی وجود دارد.

 

منابع پژوهش

1- آبراهامیان، یراواند، ایران بین دو انقلاب، ترجمه احمد گل محمدی، محمد ابراهیم فتاحی، نشر نی، تهران: چاپ دوازدهم 1385

2- ــــــــــــــــ، تاریخ ایران مدرن ترجمه احمد گل محمدی، محمد ابراهیم فتاحی، تهران: چاپ اول 1389

3- ــــــــــــــــ، مقالاتی درباره جامعه شناسی سیاسی ایران ترجمه سهیلا ترابی فارسانی، تهران: تیراژه، 1380

4 - آشوری، داریوش، دانشنامه سیاسی انتشارات مروارید 1373

5- ــــــــــــــــ، فرهنگ علوم انسانی نشر مرکز، تهران: 1384

6- آلموند، گابریل و دیگران، چارچوبی نظری برای بررسی سیاست تطبیقی، ترجمع علیرضا طیب، مرکز آموزش مدیریت دولتی، تهران: 1377

7- ؟؟؟؟؟؟دیوید و ؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟چارلز، اعتراض سیاسی و تغییر اجتماعی، ترجمه محمد رضا سعد آبادی، انتشارات پژوهشکده راهبردی، تهران: 1380

8- ازغندی، علیرضا، درآمدی بر جامعه شناسی سیاسی ایران، تهران: 1385

9- اینکهارف، رونالد، تحول فرهنگی در جامعه پیشرفته صنعتی، ترجمه مریم ؟؟؟؟؟؟؟؟انتشارات کویر 1369

10- باتامور تام، طبقات اجتماعی در جوامع جدید، ترجمه اکبر مجدالدین، دانشگاه شهید بهشتی 1367

11- بحرانی، محمد حسین، طبقه متوسط و تحولات سیاسی در ایران معاصر موسسه انتشارات آگاه 1388

12- بدیع برتران، توسعه سیاسی، ترجمه احمد نقیب زاده، نشر قومس، تهران

13- بشیریه، حسین، جامعه شناسی سیاسی، نشر نی، تهران: 1384

14- ـــــــــــــ، دیباچه­ای بر جامعه شناسی ایران در دوره جمهوری اسلامی، نشر نگاه معاصر، تهران: 1381

15- ـــــــــــــ، عقل در سیاست، نگاه معاصر، تهران: 1384

16- ـــــــــــــ، گذار به دموکراسی، نگاه معاصر، تهران: 1384

17- ـــــــــــــ، گذار به مردم سالاری، نگاه معاصر، تهران، 1385

18- پیرو، آلن، فرهنگ علوم اجتماعی، ترجمه باقی ساروخانی، انتشارات کیهان، 1375

19- ؟؟؟؟؟؟؟ملوین، جامعه شناسی قشر بندی و نابرابری اجتماعی، ترجمه عبدالحسین نیک گهر، نشر توتیا، تهران: 1383

20- جلایی پور، حمید رضا، انقلاب اسلامی، جامعه و دولت، (مجموعه مقالات) انتشارات کویر، تهران: 1387

21- ــــــــــــــــــــــ، دولت پنهان طرح نو، تهران: 1379

22- پیروند، عبدالله، توسعه اقتصادی، (مجموعه مقالات) نشر موسوی، تهران: 1368

23- حبیب زاده، افشین، مشارکت سیاسی طبقه کارگر در ایران، انتشارات کویر، تهران: 1387

24- دارابی، علی، رفتار انتخاباتی در ایران، سروش، تهران: 1384

25- راش، مایکل، جامعه و سیاست، ترجمه منوچهر صبوری، انتشارات سمت، تهران 1385

26- ربیعی، علی، جامعه شناسی تحولات ارزشی، انتخابات فرهنگ و اندیشه، تهران: 1380

27- رفیع پور، فرامرز، تکنیکهای خاص تحقیق در علوم اجتماعی، شرکت سهامی انتشار، تهران: 1385

28- ــــــــــــــــ، کند و کاوها و پنداشتها، شرکت سهامی انتشار، تهران 1386

29- ساروخانی، باقر، درآمدی بر دایره المعارف علوم اجتماعی، انتشارات کیهان، تهران: 1381

30- ـــــــــــــــ، روشهای تحقیق در علوم اجتماعی جلد 1 و 2 پژوهشکده علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، تهران: 1371

31- ؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟تغییرات اجتماعی و توسعه، ترجمه محمود ؟؟؟؟؟؟؟مظاهری، انتشارات پژوهشکده مطالعات راهبردی، تهران: 1378

32- یونگ، یو، وال، فرهنگ سیاسی و توسعه سیاسی، (مطالعات تطبیقی ایران و کره جنوبی) انتشارات خانه سبز، تهران: 1381

33- شادلو، عباس، احزاب و جناحهای سیاسی ایران امروز، نشر وزرا، تهران: 1385

34- غفاری، غلامرضا و نیازی، محسن، جامعه شناسی مشارکت، نشر نزدیک، تهران: 1386

35- قادر، حاتم، موانع مشارکت سیاسی در ایران، (مجموعه مقالات به کوش علی اکبر عالیخانی) نشر سفیر، تهران: 1377

36- قانون اساسی، چ 11 1388

37- کاترین، مارشال و ؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟روش تحقیق کیفی، ترجمه علی پارسائیان، سید محمد اعرابی، دفتر پژوهشهای فرهنگی تهران 1377.

38- ـــــــــــــ،  کدیور، محمد علی و دیگران، گذار به دموکراسی (مجموعه مقالات) ترجمه محمد علی کدیور، تهران نشر گام نو 1386.

39- کریمی، یوسف، روان شناسی شخصیت، انتشارات دانشگاه پیام نور، تهران: 1370

40- ؟؟؟؟؟؟؟؟زاده، عبدالعلی، نابرابری و قشربندی اجتماعی، انتشارات دانشگاه شیراز 1377

41- مارتین، ؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟،ترجمه طبقه اجتماعی، ترجمه جواد ؟؟؟؟؟؟؟؟؟کهن ؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟1381

42- مارش، دیوید، ؟؟؟؟؟؟؟؟؟روش و نظریه در علوم سیاسی ترجمه امیر محمد حاجی یوسفی، نشر پژوهشکده مطالعات راهبردی، تهران 1384

43- ویر، مارکس، اقتصاد و جامعه، ترجمه عباس منوچهری و دیگران، نشر سمت، تهران: 1384

44- مانتینگتون، ساموئل، سامان سیاسی در جوامع دستخوش دگرگونی، ترجمه محسن تلاش، نشر علم، تهران 1385

45- ـــــــــــــــ، موج سوم دموکراسی در پایان سده بیستم، ترجمه احمد ؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟نشر روزنه، تهران: 1381

 

مقالات

46- آلموند و پاول، جامعه پذیری سیاسی و فرهنگ سیاسی، ترجمه علیرضا طیب، اطلاعات سیاسی - اقتصادی، شماره 114- 113، 1375

47- ابراهیمی، امیر، تأثیر قومیت بر مشارکت سیاسی (پایان نامه کارشناسی ارشد دانشگاه تهران) 1381

48- اشرف، احمد، مفهوم طبقه در ایران، سایت عصر نو، آذر 1387

49- افشاری، علی، روزنامه انتخاب 1378

50- امیر احمدی، هوشنگ، درآمدی بر جامعه مدنی در ایران امروز، مجله گفتگو، شماره 27، تهران 1375

51- ایمان، محمد تقی، رفتار انتخاباتی و مشارکت سیاسی مردم در هفتمین دوره انتخابات ریاست جمهوری ایران، اطلاعات سیاسی - اقتصادی، سال دوازدهم، شماره 124- 123، آذر و دی 1376

52- بستانی، حسن، بررسی تأثیر پایگاه اقتصادی - اجتماعی بر مشارکت سیاسی دانشجویان، پایان نامه کارشناسی ارشد دانشگاه تهران، 1382

53- بشیریه، حسین، درس گفتار تئوریهای انقلاب، دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران، آبان 1379

 

پیشینه پژوهش

هر چند تحقیقات فراوانی در زمینه نقش پایگاه اجتماعی - اقتصادی افرادی در نحوه مشارکت سیاسی افراد صورت گرفته است. اما در ایران به ندرت می­توان پژوهشی را سراغ گرفت که به تأثیر این عامل در شکل مشارکت افراد در یک انتخابات خاص، به طور مثال انتخابات ریاست جمهوری اشاره کرده باشد. به خصوص که زمان این تحقیق نزدیکی زیادی با دهمین دوره انتخابات ریاست جمهوری دارد و اما در مورد تأثیر پایگاه اجتماعی و اقتصادی به عنوان متغیرهای اساسی یک پژوهشی دو دسته کار تحقیقاتی خارجی و داخلی صورت گرفته است که دسترسی به همه آنها مقدور نمی­باشد و به ارائه چکیده­ای از آنها اکتفا می­گردد. «تحقیق ؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟، پایان نامه کارشناسی ارشد دانشگاه تهران در رشته سیاست­گذاری عمومی 1382» پژوهشی است تحت عنوان بررسی پایگاه اجتماعی - اقتصادی دانشجویان در میزان مشارکت سیاسی آنها نگارنده با استفاده از روش پیمایشی به بررسی جامعه آماری خاص پرداخته است که دانشجویان دانشگاه تهران می­باشند. در این پژوهش تأثیر ؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟پایگاه اجتماعی - اقتصادی دانشجویان در میزان مشارکت سیاسی پرداخته شده است تا هدف غایی تحقیق که به دنبال راه­کاری برای رسیدن به توسعه سیاسی است که خود مستلزم مشارکت سیاسی مطلوب است برسد.

نگارنده با طرح این پرسش که آیا پایگاه اجتماعی - اقتصادی افراد در میزان مشارکت سیاسی آنها تأثیر دارد به این فرضیه می­رسد که دانشجویان دارای پایگاه اقتصادی بالاتر با توجه به وضعیت شغل و درآمد مشارکت بیشتری در فعالیتهای سیاسی دارند. مشارکت دانشجویانی که شغل پدرشان آزاد است بیشتر از دانشجویانی است که شغل پدرشان دولتی است. این فرضیه در نهایت اثبات نشد.

مشارکت دانشجویانی که شغل مادرشان آزاد است نیز بیشتر از دانشجویانی است که شغل مادرشان دولتی است این فرضیه نیز رد شد و بالاخره مشارکت دانشجویانی که درآمد خانواده­شاه بالاست بیش از دانشجویانی است که درآمد خانواده­شان پایین است این فرضیه در نهایت تأیید شد.

«تحقیق جمال محمدی پایان نامه کارشناسی ارشد دانشگاه تهران رشته علوم اجتماعی 1380» پژوهشی است با عنوان بررس ارتباط بین پایگاه اجتماعی - سیاسی آنان این پژوهش با استفاده از روش پیمایشی و استناد به جامعه آماری خاص صورت گرفته است. که دانش آموزان دبیرستانی مریوان می­باشند پاره­ای از یافته­های این تحقیق عبارتند از:

- خانواده­هایی که دارای فضای آزادتری هستند میزان مشارکت سیاسی در آنها بیشتر از خانواده­هایی است که دارای فضای بسته هستند این فرضیه اثبات شد. هر چه درآمد خانواده کمتر بوده میزان مشارکت افراد آن بیشتر بوده. این امر به اعتقاد محقق ناشی از فضای خاص منطقه ؟؟؟؟؟؟؟؟محرومیت اجتماعی در مشارکت سیاسی بوده است. شاخصهای پایگاه اجتماعی - ؟؟؟؟؟؟؟؟ - و شاخصهای پایگاه اقتصادی - درآمد و اشتغال بوده است. «مقاله محمد تقی ایمانی 1376» این مقاله به بررسی رفتار انتخاباتی و مشارکت سیاسی مردم در هفتمین دوره انتخابات ریاست جمهوری پرداخته است. این تحقیق پس از پرداختن به انتخابات مذکور و ویژگیهای آن او نتیجه می­گیرد که رفتار مردم در بینش اجتماعی شکل گرفته و کنشهای مردم تحت تأثیر عوامل جامعه شناختی و روان شناسی بوده است. او معتقد بررسی رفتار انتخاباتی بدون بررسی جامعه پذیری سیاسی، نهادهای اجتماعی و نقش دولت معتبر نخواهد بود.

تحقیق رابرت الفورو 1963، وی در اثرش به نام حزب سیاسی و جامع ؟؟؟؟؟؟؟رأی مخالف با طبقه رأی دهنده در چهار کشور مختلف را مقایسه نموده است که عبارتند از انگلستان، استرالیا، آمریکا و کانادا. و به این نتیجه می­رسد که رأی دادن در انگلستان و استرالیا بر اساس منافع طبقاتی پیش از آمریکا و کانادا می­باشد. و اضافه می­کند. هیچ کشوری اعضای یک قشر اجتماعی به اتفاق آرا به حزب خود رأی نمی­دهد. اما یافته­های وی وفاق عممی میان هم طبقات را هم نشان می­دهد.

«تحقیق تورمن نای و سیدنی وربا 1967» این تحقیق در مرکر پیمایشی دانشگاه کالیفرنیا انجام گرفت و به بررسی رابطه مشارکت سیاسی و اهمیت مذهب، درآمد خانوادگی و نگرش آنها نسبت به موضوعات سیاسی و اجتماعی مورد بررسی قرار گرفت.

«تحقیق جانانات سیگل 1981» هدف این تحقیق بررسی عوامل سیاسی، اجتماعی و شخصیتی است که مشارکت سیاسی را تسهیل یا منع کرده و به طور کلی ؟؟؟؟؟؟؟؟آن را مورد بررسی قرار می­دهد.

این تحقیق در سه قسمت انجام شده است که عبارتند از:

1- دلایل عمومی مشارکت، شامل دلایل پاسخ دهندگان برای پیوستن و مشارکت در فعالیتهای داخلی شناخت موقعیت در برابر مسائل مهم وو بین گروهی فرد

2- پیش زمینه اجتماعی پاسخ دهندگان شامل آموزش، درآمد، شغل، قومیت سنی و جنسیت

3- دیدگاههای پاسخ دهندگان در قبال مسائل ملی و نهادهای سیاسی که هر کدام نمایانگر ویژگیهای سیاسی، اجتماعی و تشخیص افراد بوده در تحقیق مذکور نقش هر کدام در تسهیل یا منع مشارکت سیاسی ملحوظ گردیده است.

«تحقیق دال یونگ یو 1381» این نویسنده اهل کره جنوبی که در کتاب خود تحت عنوان فرهنگ سیاسی و توسعه سیاسی (مطالعه تطبیقی ایران و کره جنوبی) به بررسی رفتار مردم در ایران و کره جنوبی در رأی دادن در سه دهه گذشته پرداخته است. در این اثر رابطه الگوی رأی دادن با فرهنگ و سنت مورد مطالعه قرار گرفته است. و نشان می­دهد که روستائیان همواره در نظامهای ایران و کره جنوبی مشارکت بیشتری در انتخابات داشته و عمدتاً هم به حزب حاکم رأی می­دهند.

از دیگر یافته­های این پژوهش می­توان به رفتار رأی دهندگان شهری اشاره نمود که به واسطه آنچه ؟؟؟؟؟؟؟؟؟پیامدهای شهرنشینی از جمله آگاهی سیاسی و سطوح بالاتر تحصیلات می­نامد. غالبا در پی ست یابی به دموکراسی به احزاب اپوزوسیون رأی می­دهند.

«تحقیق مایدون وایرن 1967» به منظور بررسی عوامل موثر در میزان مشارکت سیاسی در کشورهای در حال توسعه.

ماحصل مروری بر تحقیقات پیشین غالبا بیان تأثیر متغیرهایی چون تحصیلات، درآمد و شغل بر مشارکت سیاسی بود که این شاخصها خود نشانگر پایگاه اجتماعی و اقتصادی افراد می­باشند.

موضوع پژوهشc

تأثیر پایگاه سیاسی اجتماعی و اقتصادی در گزینش سیاسی و رأی­دهی آنها در دهمین دوره انتخابات ریاست جمهوری

سئوال پژوهش

پایگاه اجتماعی و اقتصادی افراد چه تأثیری در نوع رأی دهی و گزینش سیاسی افراد دارد؟

فرضیه­های پژوهش

بین پایگاه اقتصادی و اجتماعی و رفتار سیاسی و انتخاباتی رابطه مستقیمی وجود دارد.

 

منابع پژوهش

1- آبراهامیان، یراواند، ایران بین دو انقلاب، ترجمه احمد گل محمدی، محمد ابراهیم فتاحی، نشر نی، تهران: چاپ دوازدهم 1385

2- ــــــــــــــــ، تاریخ ایران مدرن ترجمه احمد گل محمدی، محمد ابراهیم فتاحی، تهران: چاپ اول 1389

3- ــــــــــــــــ، مقالاتی درباره جامعه شناسی سیاسی ایران ترجمه سهیلا ترابی فارسانی، تهران: تیراژه، 1380

4 - آشوری، داریوش، دانشنامه سیاسی انتشارات مروارید 1373

5- ــــــــــــــــ، فرهنگ علوم انسانی نشر مرکز، تهران: 1384

6- آلموند، گابریل و دیگران، چارچوبی نظری برای بررسی سیاست تطبیقی، ترجمع علیرضا طیب، مرکز آموزش مدیریت دولتی، تهران: 1377

7- ؟؟؟؟؟؟دیوید و ؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟چارلز، اعتراض سیاسی و تغییر اجتماعی، ترجمه محمد رضا سعد آبادی، انتشارات پژوهشکده راهبردی، تهران: 1380

8- ازغندی، علیرضا، درآمدی بر جامعه شناسی سیاسی ایران، تهران: 1385

9- اینکهارف، رونالد، تحول فرهنگی در جامعه پیشرفته صنعتی، ترجمه مریم ؟؟؟؟؟؟؟؟انتشارات کویر 1369

10- باتامور تام، طبقات اجتماعی در جوامع جدید، ترجمه اکبر مجدالدین، دانشگاه شهید بهشتی 1367

11- بحرانی، محمد حسین، طبقه متوسط و تحولات سیاسی در ایران معاصر موسسه انتشارات آگاه 1388

12- بدیع برتران، توسعه سیاسی، ترجمه احمد نقیب زاده، نشر قومس، تهران

13- بشیریه، حسین، جامعه شناسی سیاسی، نشر نی، تهران: 1384

14- ـــــــــــــ، دیباچه­ای بر جامعه شناسی ایران در دوره جمهوری اسلامی، نشر نگاه معاصر، تهران: 1381

15- ـــــــــــــ، عقل در سیاست، نگاه معاصر، تهران: 1384

16- ـــــــــــــ، گذار به دموکراسی، نگاه معاصر، تهران: 1384

17- ـــــــــــــ، گذار به مردم سالاری، نگاه معاصر، تهران، 1385

18- پیرو، آلن، فرهنگ علوم اجتماعی، ترجمه باقی ساروخانی، انتشارات کیهان، 1375

19- ؟؟؟؟؟؟؟ملوین، جامعه شناسی قشر بندی و نابرابری اجتماعی، ترجمه عبدالحسین نیک گهر، نشر توتیا، تهران: 1383

20- جلایی پور، حمید رضا، انقلاب اسلامی، جامعه و دولت، (مجموعه مقالات) انتشارات کویر، تهران: 1387

21- ــــــــــــــــــــــ، دولت پنهان طرح نو، تهران: 1379

22- پیروند، عبدالله، توسعه اقتصادی، (مجموعه مقالات) نشر موسوی، تهران: 1368

23- حبیب زاده، افشین، مشارکت سیاسی طبقه کارگر در ایران، انتشارات کویر، تهران: 1387

24- دارابی، علی، رفتار انتخاباتی در ایران، سروش، تهران: 1384

25- راش، مایکل، جامعه و سیاست، ترجمه منوچهر صبوری، انتشارات سمت، تهران 1385

26- ربیعی، علی، جامعه شناسی تحولات ارزشی، انتخابات فرهنگ و اندیشه، تهران: 1380

27- رفیع پور، فرامرز، تکنیکهای خاص تحقیق در علوم اجتماعی، شرکت سهامی انتشار، تهران: 1385

28- ــــــــــــــــ، کند و کاوها و پنداشتها، شرکت سهامی انتشار، تهران 1386

29- ساروخانی، باقر، درآمدی بر دایره المعارف علوم اجتماعی، انتشارات کیهان، تهران: 1381

30- ـــــــــــــــ، روشهای تحقیق در علوم اجتماعی جلد 1 و 2 پژوهشکده علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، تهران: 1371

31- ؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟تغییرات اجتماعی و توسعه، ترجمه محمود ؟؟؟؟؟؟؟مظاهری، انتشارات پژوهشکده مطالعات راهبردی، تهران: 1378

32- یونگ، یو، وال، فرهنگ سیاسی و توسعه سیاسی، (مطالعات تطبیقی ایران و کره جنوبی) انتشارات خانه سبز، تهران: 1381

33- شادلو، عباس، احزاب و جناحهای سیاسی ایران امروز، نشر وزرا، تهران: 1385

34- غفاری، غلامرضا و نیازی، محسن، جامعه شناسی مشارکت، نشر نزدیک، تهران: 1386

35- قادر، حاتم، موانع مشارکت سیاسی در ایران، (مجموعه مقالات به کوش علی اکبر عالیخانی) نشر سفیر، تهران: 1377

36- قانون اساسی، چ 11 1388

37- کاترین، مارشال و ؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟روش تحقیق کیفی، ترجمه علی پارسائیان، سید محمد اعرابی، دفتر پژوهشهای فرهنگی تهران 1377.

38- ـــــــــــــ،  کدیور، محمد علی و دیگران، گذار به دموکراسی (مجموعه مقالات) ترجمه محمد علی کدیور، تهران نشر گام نو 1386.

39- کریمی، یوسف، روان شناسی شخصیت، انتشارات دانشگاه پیام نور، تهران: 1370

40- ؟؟؟؟؟؟؟؟زاده، عبدالعلی، نابرابری و قشربندی اجتماعی، انتشارات دانشگاه شیراز 1377

41- مارتین، ؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟،ترجمه طبقه اجتماعی، ترجمه جواد ؟؟؟؟؟؟؟؟؟کهن ؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟1381

42- مارش، دیوید، ؟؟؟؟؟؟؟؟؟روش و نظریه در علوم سیاسی ترجمه امیر محمد حاجی یوسفی، نشر پژوهشکده مطالعات راهبردی، تهران 1384

43- ویر، مارکس، اقتصاد و جامعه، ترجمه عباس منوچهری و دیگران، نشر سمت، تهران: 1384

44- مانتینگتون، ساموئل، سامان سیاسی در جوامع دستخوش دگرگونی، ترجمه محسن تلاش، نشر علم، تهران 1385

45- ـــــــــــــــ، موج سوم دموکراسی در پایان سده بیستم، ترجمه احمد ؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟نشر روزنه، تهران: 1381

 

مقالات

46- آلموند و پاول، جامعه پذیری سیاسی و فرهنگ سیاسی، ترجمه علیرضا طیب، اطلاعات سیاسی - اقتصادی، شماره 114- 113، 1375

47- ابراهیمی، امیر، تأثیر قومیت بر مشارکت سیاسی (پایان نامه کارشناسی ارشد دانشگاه تهران) 1381

48- اشرف، احمد، مفهوم طبقه در ایران، سایت عصر نو، آذر 1387

49- افشاری، علی، روزنامه انتخاب 1378

50- امیر احمدی، هوشنگ، درآمدی بر جامعه مدنی در ایران امروز، مجله گفتگو، شماره 27، تهران 1375

51- ایمان، محمد تقی، رفتار انتخاباتی و مشارکت سیاسی مردم در هفتمین دوره انتخابات ریاست جمهوری ایران، اطلاعات سیاسی - اقتصادی، سال دوازدهم، شماره 124- 123، آذر و دی 1376

52- بستانی، حسن، بررسی تأثیر پایگاه اقتصادی - اجتماعی بر مشارکت سیاسی دانشجویان، پایان نامه کارشناسی ارشد دانشگاه تهران، 1382

53- بشیریه، حسین، درس گفتار تئوریهای انقلاب، دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران، آبان 1379

 

پیشینه پژوهش

هر چند تحقیقات فراوانی در زمینه نقش پایگاه اجتماعی - اقتصادی افرادی در نحوه مشارکت سیاسی افراد صورت گرفته است. اما در ایران به ندرت می­توان پژوهشی را سراغ گرفت که به تأثیر این عامل در شکل مشارکت افراد در یک انتخابات خاص، به طور مثال انتخابات ریاست جمهوری اشاره کرده باشد. به خصوص که زمان این تحقیق نزدیکی زیادی با دهمین دوره انتخابات ریاست جمهوری دارد و اما در مورد تأثیر پایگاه اجتماعی و اقتصادی به عنوان متغیرهای اساسی یک پژوهشی دو دسته کار تحقیقاتی خارجی و داخلی صورت گرفته است که دسترسی به همه آنها مقدور نمی­باشد و به ارائه چکیده­ای از آنها اکتفا می­گردد. «تحقیق ؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟، پایان نامه کارشناسی ارشد دانشگاه تهران در رشته سیاست­گذاری عمومی 1382» پژوهشی است تحت عنوان بررسی پایگاه اجتماعی - اقتصادی دانشجویان در میزان مشارکت سیاسی آنها نگارنده با استفاده از روش پیمایشی به بررسی جامعه آماری خاص پرداخته است که دانشجویان دانشگاه تهران می­باشند. در این پژوهش تأثیر ؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟پایگاه اجتماعی - اقتصادی دانشجویان در میزان مشارکت سیاسی پرداخته شده است تا هدف غایی تحقیق که به دنبال راه­کاری برای رسیدن به توسعه سیاسی است که خود مستلزم مشارکت سیاسی مطلوب است برسد.

نگارنده با طرح این پرسش که آیا پایگاه اجتماعی - اقتصادی افراد در میزان مشارکت سیاسی آنها تأثیر دارد به این فرضیه می­رسد که دانشجویان دارای پایگاه اقتصادی بالاتر با توجه به وضعیت شغل و درآمد مشارکت بیشتری در فعالیتهای سیاسی دارند. مشارکت دانشجویانی که شغل پدرشان آزاد است بیشتر از دانشجویانی است که شغل پدرشان دولتی است. این فرضیه در نهایت اثبات نشد.

مشارکت دانشجویانی که شغل مادرشان آزاد است نیز بیشتر از دانشجویانی است که شغل مادرشان دولتی است این فرضیه نیز رد شد و بالاخره مشارکت دانشجویانی که درآمد خانواده­شاه بالاست بیش از دانشجویانی است که درآمد خانواده­شان پایین است این فرضیه در نهایت تأیید شد.

«تحقیق جمال محمدی پایان نامه کارشناسی ارشد دانشگاه تهران رشته علوم اجتماعی 1380» پژوهشی است با عنوان بررس ارتباط بین پایگاه اجتماعی - سیاسی آنان این پژوهش با استفاده از روش پیمایشی و استناد به جامعه آماری خاص صورت گرفته است. که دانش آموزان دبیرستانی مریوان می­باشند پاره­ای از یافته­های این تحقیق عبارتند از:

- خانواده­هایی که دارای فضای آزادتری هستند میزان مشارکت سیاسی در آنها بیشتر از خانواده­هایی است که دارای فضای بسته هستند این فرضیه اثبات شد. هر چه درآمد خانواده کمتر بوده میزان مشارکت افراد آن بیشتر بوده. این امر به اعتقاد محقق ناشی از فضای خاص منطقه ؟؟؟؟؟؟؟؟محرومیت اجتماعی در مشارکت سیاسی بوده است. شاخصهای پایگاه اجتماعی - ؟؟؟؟؟؟؟؟ - و شاخصهای پایگاه اقتصادی - درآمد و اشتغال بوده است. «مقاله محمد تقی ایمانی 1376» این مقاله به بررسی رفتار انتخاباتی و مشارکت سیاسی مردم در هفتمین دوره انتخابات ریاست جمهوری پرداخته است. این تحقیق پس از پرداختن به انتخابات مذکور و ویژگیهای آن او نتیجه می­گیرد که رفتار مردم در بینش اجتماعی شکل گرفته و کنشهای مردم تحت تأثیر عوامل جامعه شناختی و روان شناسی بوده است. او معتقد بررسی رفتار انتخاباتی بدون بررسی جامعه پذیری سیاسی، نهادهای اجتماعی و نقش دولت معتبر نخواهد بود.

تحقیق رابرت الفورو 1963، وی در اثرش به نام حزب سیاسی و جامع ؟؟؟؟؟؟؟رأی مخالف با طبقه رأی دهنده در چهار کشور مختلف را مقایسه نموده است که عبارتند از انگلستان، استرالیا، آمریکا و کانادا. و به این نتیجه می­رسد که رأی دادن در انگلستان و استرالیا بر اساس منافع طبقاتی پیش از آمریکا و کانادا می­باشد. و اضافه می­کند. هیچ کشوری اعضای یک قشر اجتماعی به اتفاق آرا به حزب خود رأی نمی­دهد. اما یافته­های وی وفاق عممی میان هم طبقات را هم نشان می­دهد.

«تحقیق تورمن نای و سیدنی وربا 1967» این تحقیق در مرکر پیمایشی دانشگاه کالیفرنیا انجام گرفت و به بررسی رابطه مشارکت سیاسی و اهمیت مذهب، درآمد خانوادگی و نگرش آنها نسبت به موضوعات سیاسی و اجتماعی مورد بررسی قرار گرفت.

«تحقیق جانانات سیگل 1981» هدف این تحقیق بررسی عوامل سیاسی، اجتماعی و شخصیتی است که مشارکت سیاسی را تسهیل یا منع کرده و به طور کلی ؟؟؟؟؟؟؟؟آن را مورد بررسی قرار می­دهد.

این تحقیق در سه قسمت انجام شده است که عبارتند از:

1- دلایل عمومی مشارکت، شامل دلایل پاسخ دهندگان برای پیوستن و مشارکت در فعالیتهای داخلی شناخت موقعیت در برابر مسائل مهم وو بین گروهی فرد

2- پیش زمینه اجتماعی پاسخ دهندگان شامل آموزش، درآمد، شغل، قومیت سنی و جنسیت

3- دیدگاههای پاسخ دهندگان در قبال مسائل ملی و نهادهای سیاسی که هر کدام نمایانگر ویژگیهای سیاسی، اجتماعی و تشخیص افراد بوده در تحقیق مذکور نقش هر کدام در تسهیل یا منع مشارکت سیاسی ملحوظ گردیده است.

«تحقیق دال یونگ یو 1381» این نویسنده اهل کره جنوبی که در کتاب خود تحت عنوان فرهنگ سیاسی و توسعه سیاسی (مطالعه تطبیقی ایران و کره جنوبی) به بررسی رفتار مردم در ایران و کره جنوبی در رأی دادن در سه دهه گذشته پرداخته است. در این اثر رابطه الگوی رأی دادن با فرهنگ و سنت مورد مطالعه قرار گرفته است. و نشان می­دهد که روستائیان همواره در نظامهای ایران و کره جنوبی مشارکت بیشتری در انتخابات داشته و عمدتاً هم به حزب حاکم رأی می­دهند.

از دیگر یافته­های این پژوهش می­توان به رفتار رأی دهندگان شهری اشاره نمود که به واسطه آنچه ؟؟؟؟؟؟؟؟؟پیامدهای شهرنشینی از جمله آگاهی سیاسی و سطوح بالاتر تحصیلات می­نامد. غالبا در پی ست یابی به دموکراسی به احزاب اپوزوسیون رأی می­دهند.

«تحقیق مایدون وایرن 1967» به منظور بررسی عوامل موثر در میزان مشارکت سیاسی در کشورهای در حال توسعه.

ماحصل مروری بر تحقیقات پیشین غالبا بیان تأثیر متغیرهایی چون تحصیلات، درآمد و شغل بر مشارکت سیاسی بود که این شاخصها خود نشانگر پایگاه اجتماعی و اقتصادی افراد می­باشند. ر